1
00:00:00,768 --> 00:00:03,072
Nurkowanie to fantastyczny sposób

2
00:00:03,072 --> 00:00:04,822
spędzania wolnego czasu.

3
00:00:05,120 --> 00:00:07,145
Pozwala poznać podwodny świat

4
00:00:07,145 --> 00:00:09,728
na co dzień niedostępny naszym zmysłom.

5
00:00:10,240 --> 00:00:12,288
By jednak nurkować bezpiecznie

6
00:00:12,288 --> 00:00:14,780
potrzebna jest znajomość praw fizyki.

7
00:00:15,360 --> 00:00:17,379
Gdy zanurzamy się z akwalungiem

8
00:00:17,379 --> 00:00:18,704
z każdym metrem

9
00:00:18,704 --> 00:00:20,317
woda coraz mocniej naciska

10
00:00:20,317 --> 00:00:21,686
na nasze ciało

11
00:00:21,686 --> 00:00:23,040
rośnie jej ciśnienie.

12
00:00:23,808 --> 00:00:26,861
Większe ciśnienie sprawia, że więcej gazów

13
00:00:26,861 --> 00:00:29,696
zawartych w butli z mieszanką oddechową

14
00:00:29,952 --> 00:00:32,667
rozpuszcza się w naszej krwi i tkankach

15
00:00:32,667 --> 00:00:34,162
gdy oddychamy.

16
00:00:34,304 --> 00:00:36,259
Gdy wynurzam się zbyt szybko

17
00:00:36,259 --> 00:00:37,789
nasze tkanki zachowują się

18
00:00:37,789 --> 00:00:40,278
jak pozostawiona w cieple butelka

19
00:00:40,278 --> 00:00:42,046
z gazowanym napojem.

20
00:00:42,240 --> 00:00:44,200
Szybki spadek ciśnienia spowoduje

21
00:00:44,200 --> 00:00:45,616
nagłe powstanie

22
00:00:45,616 --> 00:00:48,387
pęcherzyków gazu w tkankach i we krwi

23
00:00:48,387 --> 00:00:50,289
doprowadzając do zatoru

24
00:00:50,289 --> 00:00:51,994
w naczyniach krwionośnych

25
00:00:51,994 --> 00:00:54,326
co może się skończyć nawet śmiercią.

26
00:00:54,528 --> 00:00:56,856
To tak zwana choroba kesonowa.

27
00:00:57,088 --> 00:00:58,287
Aby jej zapobiec

28
00:00:58,287 --> 00:00:59,936
z większych głębokości

29
00:00:59,936 --> 00:01:01,952
trzeba wynurzać się bardzo powoli

30
00:01:02,208 --> 00:01:03,362
aby dać płucom czas

31
00:01:03,362 --> 00:01:06,338
na fizjologiczne odgazowanie krwi.

32
00:01:06,816 --> 00:01:08,322
Jeśli nie jest to możliwe

33
00:01:08,322 --> 00:01:10,051
zaraz po wynurzeniu nurek

34
00:01:10,051 --> 00:01:11,158
musi znaleźć się

35
00:01:11,158 --> 00:01:12,899
w komorze hiperbarycznej

36
00:01:12,899 --> 00:01:15,016
gdzie bardzo powoli obniża się

37
00:01:15,016 --> 00:01:16,356
ciśnienie powietrza

38
00:01:16,356 --> 00:01:17,824
do normalnego poziomu.

39
00:01:18,592 --> 00:01:20,600
Więcej o ciśnieniu hydrostatycznym

40
00:01:20,600 --> 00:01:23,730
i atmosferycznym dowiesz się z tej lekcji.

41
00:01:35,488 --> 00:01:37,608
Dzisiejsza lekcja ma Ci wyjaśnić

42
00:01:37,608 --> 00:01:38,971
czym jest ciśnienie

43
00:01:38,971 --> 00:01:41,194
hydrostatyczne i atmosferyczne.

44
00:01:41,632 --> 00:01:43,468
Zacznijmy od tego pierwszego.

45
00:01:43,680 --> 00:01:45,492
A dokładnie od doświadczenia

46
00:01:45,492 --> 00:01:47,542
które pokaże nam w małej skali

47
00:01:47,542 --> 00:01:49,768
co dzieje się podczas nurkowania.

48
00:01:50,336 --> 00:01:52,872
Będzie nam potrzebna półtoralitrowa

49
00:01:52,872 --> 00:01:58,272
plastikowa butelka, miska, igła, miarka

50
00:01:58,784 --> 00:02:01,088
taśma klejąca i woda.

51
00:02:01,600 --> 00:02:04,672
W butelce robimy igłą kilka otworów.

52
00:02:04,954 --> 00:02:06,082
4 lub 5.

53
00:02:06,208 --> 00:02:07,744
Jeden nad drugim.

54
00:02:08,000 --> 00:02:10,560
Zachowując między nimi równe odstępy.

55
00:02:11,072 --> 00:02:12,608
Do sprawdzania odległości

56
00:02:12,608 --> 00:02:14,384
najlepiej wykorzystać miarkę.

57
00:02:14,656 --> 00:02:16,960
Zaklejamy otwory taśmą klejącą.

58
00:02:17,728 --> 00:02:19,937
Butelkę napełniamy wodą i stawiamy

59
00:02:19,937 --> 00:02:22,062
w misce na wysokiej podstawce

60
00:02:22,062 --> 00:02:23,830
na przykład na szklance.

61
00:02:24,128 --> 00:02:26,702
Zdejmujemy taśmę klejącą z otworów.

62
00:02:26,944 --> 00:02:28,222
Co się dzieje?

63
00:02:28,736 --> 00:02:30,677
Woda zaczyna tryskać z butelki

64
00:02:30,677 --> 00:02:31,782
przez otwory.

65
00:02:32,064 --> 00:02:35,136
Im niżej położony otwór, tym dalej tryska.

66
00:02:35,392 --> 00:02:36,932
Dlaczego tak się dzieje?

67
00:02:37,440 --> 00:02:39,311
Im niżej znajduje się otwór

68
00:02:39,311 --> 00:02:40,713
tym większa masa wody

69
00:02:40,713 --> 00:02:42,048
się nad nim znajduje

70
00:02:42,304 --> 00:02:44,669
a więc większy ciężar dociska wodę

71
00:02:44,669 --> 00:02:46,104
która akurat znajduje się

72
00:02:46,104 --> 00:02:47,328
na jego poziomie.

73
00:02:47,680 --> 00:02:49,733
Dlatego ściskana woda napiera

74
00:02:49,733 --> 00:02:51,008
na ścianki butelki.

75
00:02:51,264 --> 00:02:53,312
Im niżej, tym silniej.

76
00:02:53,824 --> 00:02:56,325
Taką siłę nacisku w cieczach i gazach

77
00:02:56,325 --> 00:02:57,664
nazywamy parciem.

78
00:02:57,920 --> 00:02:59,089
Jak pamiętasz może

79
00:02:59,089 --> 00:03:01,143
z innego filmu tej playlisty

80
00:03:01,143 --> 00:03:02,537
ciśnienie to iloraz

81
00:03:02,537 --> 00:03:05,639
wartości siły nacisku i pola powierzchni

82
00:03:05,639 --> 00:03:07,392
na którą ta siła działa.

83
00:03:07,904 --> 00:03:09,253
Czyli siła przypadająca

84
00:03:09,253 --> 00:03:11,090
na jednostkę powierzchni.

85
00:03:11,488 --> 00:03:13,066
W cieczach, takie ciśnienie

86
00:03:13,066 --> 00:03:14,816
nazywamy hydrostatycznym.

87
00:03:15,328 --> 00:03:17,120
Hydro to po grecku woda.

88
00:03:17,888 --> 00:03:20,118
Ciśnienie hydrostatyczne oddziałuje

89
00:03:20,118 --> 00:03:21,568
nie tylko na dno

90
00:03:21,568 --> 00:03:23,328
ale i na ścianki butelki.

91
00:03:24,032 --> 00:03:25,396
Z doświadczenia widzimy

92
00:03:25,396 --> 00:03:27,205
że ciśnienie hydrostatyczne

93
00:03:27,205 --> 00:03:29,898
wzrasta wraz ze wzrostem głębokości.

94
00:03:30,432 --> 00:03:32,258
Czy zależy od czegoś jeszcze?

95
00:03:32,708 --> 00:03:35,064
Tak, zaraz się o tym przekonasz.

96
00:03:35,296 --> 00:03:36,740
Doświadczalnie.

97
00:03:37,088 --> 00:03:38,945
Tym razem potrzebna nam będzie

98
00:03:38,945 --> 00:03:42,182
nieduża plastikowa butelka, balonik

99
00:03:42,464 --> 00:03:45,473
gumka recepturka, nożyczki

100
00:03:45,473 --> 00:03:48,425
statyw laboratoryjny, woda

101
00:03:48,425 --> 00:03:50,554
olej i denaturat.

102
00:03:50,912 --> 00:03:53,360
Odcinamy nożyczkami dno butelki.

103
00:03:55,008 --> 00:03:57,521
Z balonika wycinamy krążek gumy

104
00:03:57,521 --> 00:04:00,152
i zakładamy taki krążek na szyjkę.

105
00:04:00,384 --> 00:04:02,432
Uszczelniamy na gwincie gumką.

106
00:04:02,944 --> 00:04:05,248
Butelkę umieszczamy na statywie

107
00:04:05,374 --> 00:04:06,442
do góry dnem.

108
00:04:06,784 --> 00:04:09,344
Najpierw do flaszki nalewamy wodę.

109
00:04:09,856 --> 00:04:11,721
Obserwujemy jak zachowuje się

110
00:04:11,721 --> 00:04:14,448
zamocowana na szyjce gumka z balonika.

111
00:04:14,976 --> 00:04:17,343
Powtarzamy doświadczenie z denaturatem

112
00:04:17,343 --> 00:04:19,583
i w kolejnym podejściu z olejem.

113
00:04:20,095 --> 00:04:21,954
Za każdym razem wlewamy

114
00:04:21,954 --> 00:04:23,935
taką samą objętość cieczy.

115
00:04:24,447 --> 00:04:26,394
Widzimy, że gumka najbardziej

116
00:04:26,394 --> 00:04:28,783
wybrzuszyła się pod wpływem wody

117
00:04:29,055 --> 00:04:31,563
a najmniej pod wpływem denaturatu.

118
00:04:31,871 --> 00:04:33,325
Czy wiesz dlaczego?

119
00:04:33,919 --> 00:04:36,549
Powierzchnia gumy poddana działaniu cieczy

120
00:04:36,549 --> 00:04:37,759
była taka sama.

121
00:04:38,015 --> 00:04:39,900
Jednakowa była też objętość

122
00:04:39,900 --> 00:04:41,357
wlewanych cieczy.

123
00:04:41,599 --> 00:04:43,312
Znając definicję ciśnienia

124
00:04:43,312 --> 00:04:44,874
dojdziemy do wniosku

125
00:04:44,874 --> 00:04:47,139
że ciśnienie, a więc i parcie

126
00:04:47,139 --> 00:04:50,303
na gumę balonika zależy od ciężaru cieczy.

127
00:04:50,559 --> 00:04:53,479
A zatem pośrednio od jej gęstości.

128
00:04:54,143 --> 00:04:55,981
Największe parcie wywierane jest

129
00:04:55,981 --> 00:04:58,529
przez ciecz o największej gęstości

130
00:04:59,007 --> 00:05:01,345
w naszym doświadczeniu to woda.

131
00:05:01,567 --> 00:05:03,295
A najmniejsze, przez ciecz

132
00:05:03,295 --> 00:05:06,585
o najmniejszej gęstości, czyli denaturat.

133
00:05:06,943 --> 00:05:09,372
A zatem ciśnienie hydrostatyczne zależy

134
00:05:09,372 --> 00:05:11,851
nie tylko od wysokości słupa cieczy

135
00:05:12,063 --> 00:05:13,855
lecz także od rodzaju cieczy

136
00:05:13,981 --> 00:05:16,173
a dokładniej od jej gęstości.

137
00:05:20,255 --> 00:05:22,771
Aby obliczyć Jakie jest ciśnienie cieczy

138
00:05:22,771 --> 00:05:25,509
na danej głębokości, musimy pomnożyć

139
00:05:25,509 --> 00:05:27,506
wysokość słupa cieczy h

140
00:05:27,506 --> 00:05:29,687
przez gęstość tej cieczy d

141
00:05:29,687 --> 00:05:32,035
i przyspieszenie ziemskie g.

142
00:05:32,543 --> 00:05:35,292
W przypadku wody gęstość ta jest równa

143
00:05:35,292 --> 00:05:38,175
tysiącowi kilogramów na metr sześcienny

144
00:05:38,431 --> 00:05:40,207
a przyspieszenie ziemskie

145
00:05:40,207 --> 00:05:42,897
to 10 metrów na sekundę kwadrat.

146
00:05:43,807 --> 00:05:46,367
Gdyby więc nasz nurek z początku filmu

147
00:05:46,513 --> 00:05:49,213
znalazł się na głębokości 20 metrów

148
00:05:49,439 --> 00:05:51,343
to woda będzie na niego działała

149
00:05:51,343 --> 00:05:54,559
ciśnieniem pH równym dwudziestu metrom

150
00:05:54,815 --> 00:05:57,887
razy 1000 kilogramów na metr sześcienny

151
00:05:58,143 --> 00:06:01,042
razy 10 metrów na sekundę kwadrat

152
00:06:01,042 --> 00:06:03,287
czyli 200 000 pascali.

153
00:06:04,031 --> 00:06:06,361
Czy to wszystko, co musimy uwzględnić

154
00:06:06,361 --> 00:06:08,218
aby obliczyć na jakie ciśnienie

155
00:06:08,218 --> 00:06:09,973
jest narażony nurek?

156
00:06:10,283 --> 00:06:12,156
Moment, przecież nad nurkiem

157
00:06:12,166 --> 00:06:13,515
oprócz słupa wody

158
00:06:13,515 --> 00:06:15,801
znajduje się także powietrze.

159
00:06:16,063 --> 00:06:18,656
Nasze obliczenia uwzględniają natomiast

160
00:06:18,656 --> 00:06:21,183
jedynie ciśnienie wywierane przez wodę.

161
00:06:21,695 --> 00:06:24,478
Uzupełnimy je ale teraz zostawmy na chwilę

162
00:06:24,478 --> 00:06:26,466
naszego nurka i przenieśmy się

163
00:06:26,466 --> 00:06:27,327
na suchy ląd.

164
00:06:27,583 --> 00:06:29,303
Aby przyjrzeć się bliżej

165
00:06:29,303 --> 00:06:31,167
ciśnieniu atmosferycznemu.

166
00:06:35,263 --> 00:06:37,872
Powietrze choć dużo lżejsze od wody

167
00:06:37,872 --> 00:06:40,551
także ma swoją masę i jest przyciągane

168
00:06:40,551 --> 00:06:41,721
przez Ziemię.

169
00:06:41,919 --> 00:06:43,127
Gdyby tak nie było

170
00:06:43,127 --> 00:06:45,547
odleciałoby w przestrzeń kosmiczną.

171
00:06:46,015 --> 00:06:47,747
Im grubsza warstwa powietrza

172
00:06:47,747 --> 00:06:49,935
znajduje się nad naszymi głowami

173
00:06:49,935 --> 00:06:52,183
tym większe jest jego ciśnienie.

174
00:06:52,671 --> 00:06:55,524
Ciśnienie atmosferyczne to to ciśnienie

175
00:06:55,524 --> 00:06:57,693
którym słup powietrza naciska

176
00:06:57,693 --> 00:06:59,255
na powierzchnię Ziemi.

177
00:06:59,839 --> 00:07:02,640
Nie jest to więc ciśnienie gdzieś wysoko

178
00:07:02,640 --> 00:07:05,047
tylko ciśnienie tuż nad powierzchnią

179
00:07:05,047 --> 00:07:06,333
naszej planety.

180
00:07:06,751 --> 00:07:08,815
Tu, gdzie atmosferyczny zbiornik

181
00:07:08,815 --> 00:07:10,133
ma swoje dno.

182
00:07:10,335 --> 00:07:12,501
Musimy jednak pamiętać o tym

183
00:07:12,501 --> 00:07:14,943
że powierzchnia Ziemi nie jest równa.

184
00:07:15,199 --> 00:07:17,933
Na szczycie góry, ciśnienie będzie niższe

185
00:07:17,949 --> 00:07:19,485
niż u jej podnóża

186
00:07:19,807 --> 00:07:21,941
bo nad szczytem warstwa powietrza

187
00:07:21,941 --> 00:07:23,189
jest cieńsza.

188
00:07:23,647 --> 00:07:25,318
Z tego powodu oddychanie

189
00:07:25,318 --> 00:07:27,231
w wysokich górach jest trudne.

190
00:07:27,487 --> 00:07:30,699
A podczas wysiłku związanego ze wspinaczką

191
00:07:30,699 --> 00:07:32,413
często konieczne okazuje się

192
00:07:32,413 --> 00:07:34,613
używanie masek tlenowych.

193
00:07:37,727 --> 00:07:39,001
Wiemy już czym jest

194
00:07:39,001 --> 00:07:40,543
ciśnienie atmosferyczne.

195
00:07:40,799 --> 00:07:42,914
Możemy opuścić górskie szczyty

196
00:07:42,914 --> 00:07:44,808
i zejść pod wodę w poszukiwaniu

197
00:07:44,808 --> 00:07:46,103
naszego nurka.

198
00:07:46,687 --> 00:07:48,511
Wiemy już, że znajduje się on

199
00:07:48,511 --> 00:07:50,002
pod słupem wody

200
00:07:50,002 --> 00:07:52,107
ale i pod słupem powietrza.

201
00:07:52,575 --> 00:07:55,084
Okazuje się, że ciśnienia wywierane

202
00:07:55,084 --> 00:07:57,951
przez oba te słupy po prostu się sumują.

203
00:07:58,463 --> 00:08:00,973
Wiemy już, że woda działa na nurka

204
00:08:00,973 --> 00:08:03,327
ciśnieniem 200 000 pascali.

205
00:08:03,839 --> 00:08:06,418
Dodatkowo na nurka działa także ciśnienie

206
00:08:06,418 --> 00:08:09,083
powietrza znajdującego się nad wodą.

207
00:08:09,471 --> 00:08:11,381
W dzisiejszej pogodzie pokazano

208
00:08:11,381 --> 00:08:15,293
że wynosi ono 998 hektopaskali.

209
00:08:15,871 --> 00:08:17,540
Trzeba te ciśnienia dodać

210
00:08:17,540 --> 00:08:18,811
ale aby to zrobić

211
00:08:18,811 --> 00:08:20,979
musimy ujednolicić jednostki.

212
00:08:21,759 --> 00:08:24,063
Przedrostek hekto oznacza 100.

213
00:08:24,575 --> 00:08:30,949
998 hektopaskali to więc 998 razy 100

214
00:08:31,231 --> 00:08:34,849
czyli 99 800 pascali.

215
00:08:35,327 --> 00:08:37,017
Dodajemy ciśnienia.

216
00:08:37,119 --> 00:08:42,495
200 000 pascali dodać 99 800 pascali

217
00:08:42,751 --> 00:08:46,612
to 299 800 pascali

218
00:08:46,612 --> 00:08:50,687
czyli 2998 hektopaskali.

219
00:08:51,199 --> 00:08:53,205
I takie właśnie ciśnienie działa

220
00:08:53,205 --> 00:08:54,691
na naszego nurka.

221
00:08:55,039 --> 00:08:57,731
Widzimy więc, że to około 3 razy więcej

222
00:08:57,731 --> 00:08:59,764
niż ciśnienie do jakiego ciało

223
00:08:59,764 --> 00:09:01,951
jest przyzwyczajone na powierzchni.

224
00:09:06,303 --> 00:09:08,073
Na koniec ciekawostka.

225
00:09:08,607 --> 00:09:11,713
W połowie XVII wieku, znany francuski

226
00:09:11,713 --> 00:09:14,327
fizyk i matematyk Błażej Pascal

227
00:09:14,327 --> 00:09:17,031
przeprowadzał widowiskowe eksperymenty

228
00:09:17,031 --> 00:09:19,871
w których rozsadzał nawet najlepsze beczki

229
00:09:19,917 --> 00:09:22,295
za pomocą niewielkiej ilości wody.

230
00:09:22,943 --> 00:09:25,325
Podobno zakładał się o niemałe sumy

231
00:09:25,325 --> 00:09:27,303
że da radę każdej beczce

232
00:09:27,303 --> 00:09:28,169
byle dano mu

233
00:09:28,169 --> 00:09:30,623
odpowiednio długą rurkę i drabinę.

234
00:09:31,135 --> 00:09:32,389
I wygrywał.

235
00:09:32,671 --> 00:09:34,487
Jak wyglądał jego pokaz?

236
00:09:34,975 --> 00:09:37,295
Pascal umieszczał w zamkniętej beczce

237
00:09:37,295 --> 00:09:39,839
długą rurkę, wchodził na drabinę

238
00:09:40,095 --> 00:09:43,185
wlewał do rurki wodę i beczka pękała

239
00:09:43,185 --> 00:09:44,335
w drzazgi.

240
00:09:44,447 --> 00:09:45,727
Jak to możliwe?

241
00:09:46,495 --> 00:09:48,799
Przeanalizujmy eksperyment Pascala.

242
00:09:49,311 --> 00:09:52,639
Weźmy sporą beczkę o wysokości 1 metra

243
00:09:52,895 --> 00:09:54,431
i napełnimy ją wodą.

244
00:09:54,943 --> 00:09:57,503
Jak rozkłada się ciśnienie w tej beczce?

245
00:09:58,015 --> 00:10:00,401
Na powierzchni ciśnienie wywierane przez

246
00:10:00,401 --> 00:10:02,621
samą wodę wynosi zero.

247
00:10:02,623 --> 00:10:04,279
Na głębokości 0,5 metra

248
00:10:04,279 --> 00:10:06,561
czyli w połowie wysokości beczki

249
00:10:06,561 --> 00:10:09,855
ciśnienie jakie wywiera słup wody

250
00:10:09,855 --> 00:10:12,351
to 1000 razy 10 razy 0,5

251
00:10:12,607 --> 00:10:14,709
czyli 5000 pascali.

252
00:10:15,167 --> 00:10:17,014
Na dnie beczki słup wody

253
00:10:17,014 --> 00:10:19,995
ma 2 razy większą wysokość, 1 metr.

254
00:10:20,287 --> 00:10:24,127
I wywiera ciśnienie 1000 razy 10 razy 1

255
00:10:24,639 --> 00:10:26,741
czyli 10 000 pascali.

256
00:10:27,199 --> 00:10:29,476
Co się stanie, jeśli do beczki włożymy

257
00:10:29,476 --> 00:10:32,063
pionową rurkę o długości 12 metrów

258
00:10:32,319 --> 00:10:34,879
i średnicy wewnętrznej jednego centymetra

259
00:10:35,391 --> 00:10:37,439
a następnie napełnimy ją wodą?

260
00:10:37,951 --> 00:10:40,349
Do rurki o takich wymiarach zmieści się

261
00:10:40,349 --> 00:10:41,715
ledwie litr wody.

262
00:10:42,047 --> 00:10:43,839
Jak jednak zaraz zobaczysz

263
00:10:44,095 --> 00:10:45,665
ilość nie ma tu znaczenia.

264
00:10:45,665 --> 00:10:47,679
Liczy się tylko wysokość słupa.

265
00:10:48,191 --> 00:10:49,904
Zobaczmy, jak rozkłada się

266
00:10:49,904 --> 00:10:50,958
ciśnienie cieczy

267
00:10:50,958 --> 00:10:52,727
na całej wysokości rurki.

268
00:10:53,311 --> 00:10:56,135
0,5 metra pod powierzchnią wody w rurce

269
00:10:56,135 --> 00:10:58,943
czyli na wysokości 11,5 metra

270
00:10:59,199 --> 00:11:01,643
ciśnienie wynosi tyle, ile wynosiło

271
00:11:01,643 --> 00:11:04,147
wcześniej w połowie wysokości beczki.

272
00:11:04,575 --> 00:11:07,169
Im niżej, tym ciśnienie większe.

273
00:11:07,647 --> 00:11:09,651
Na głębokości 12 metrów

274
00:11:09,651 --> 00:11:10,600
czyli w miejscu

275
00:11:10,600 --> 00:11:12,635
gdzie rurka łączy się z beczką

276
00:11:12,767 --> 00:11:16,351
to ciśnienie wynosi już 120 000 pascali.

277
00:11:17,119 --> 00:11:19,722
Dodając ciśnienie w rurce do ciśnienia

278
00:11:19,722 --> 00:11:21,983
które już wcześniej było w beczce

279
00:11:22,239 --> 00:11:24,441
otrzymujemy, że na dno tej beczki

280
00:11:24,441 --> 00:11:27,615
działa ciśnienie 130 000 pascali.

281
00:11:28,127 --> 00:11:30,362
Nie ma znaczenia, że rurka znajduje się

282
00:11:30,362 --> 00:11:32,342
tylko nad fragmentem powierzchni

283
00:11:32,342 --> 00:11:33,735
wody w beczce.

284
00:11:33,759 --> 00:11:35,683
Wydaje się to niewiarygodne

285
00:11:35,683 --> 00:11:37,200
ale tak właśnie działa

286
00:11:37,200 --> 00:11:38,923
ciśnienie hydrostatyczne.

287
00:11:39,391 --> 00:11:41,374
Zależy ono tylko od głębokości

288
00:11:41,374 --> 00:11:43,656
czy też wysokości słupa wody

289
00:11:43,656 --> 00:11:45,041
a nie od kształtu

290
00:11:45,061 --> 00:11:46,799
czy pojemności naczynia.

291
00:11:47,071 --> 00:11:48,351
Zaskakujące?

292
00:11:48,863 --> 00:11:50,143
Nie tylko dla Ciebie.

293
00:11:50,399 --> 00:11:51,900
Nie bez powodu naukowcy

294
00:11:51,900 --> 00:11:53,212
nazwali to zjawisko

295
00:11:53,212 --> 00:11:55,007
paradoksem hydrostatycznym

296
00:11:55,263 --> 00:11:57,461
zwanym też paradoksem Pascala.

297
00:11:57,823 --> 00:12:00,127
Choć to nie on odkrył je pierwszy.

298
00:12:00,383 --> 00:12:02,567
Więcej o Pascalu i jego odkryciach

299
00:12:02,567 --> 00:12:05,759
dowiesz się z innej lekcji tej playlisty.

300
00:12:09,911 --> 00:12:12,023
Ciśnienie jakie wywiera ciecz

301
00:12:12,023 --> 00:12:13,503
na danej głębokości

302
00:12:13,503 --> 00:12:15,145
można obliczyć ze wzoru

303
00:12:15,145 --> 00:12:19,015
pH równa się d razy g razy h.

304
00:12:19,327 --> 00:12:21,631
Gdzie d to gęstość cieczy

305
00:12:21,887 --> 00:12:24,191
g to przyspieszenie grawitacyjne

306
00:12:24,447 --> 00:12:27,957
a h wysokość słupa cieczy, czyli głębokość

307
00:12:27,957 --> 00:12:30,133
na jakiej obliczamy ciśnienie.

308
00:12:30,335 --> 00:12:33,151
Takie ciśnienie nazywamy hydrostatycznym.

309
00:12:33,663 --> 00:12:35,966
Ciśnienie atmosferyczne to ciśnienie

310
00:12:35,966 --> 00:12:37,567
jakie wywiera słup powietrza

311
00:12:37,567 --> 00:12:39,223
na powierzchnię Ziemi.

312
00:12:39,551 --> 00:12:41,492
Im grubsza warstwa powietrza

313
00:12:41,492 --> 00:12:43,209
tym to ciśnienie większe.

314
00:12:43,391 --> 00:12:45,695
Dlatego w górach jest ono niższe

315
00:12:45,951 --> 00:12:47,435
niż na nizinach.

316
00:12:50,559 --> 00:12:52,405
Na dzisiaj to już wszystko.

317
00:12:52,607 --> 00:12:54,484
Obejrzyj nasze pozostałe filmy

318
00:12:54,484 --> 00:12:57,168
z tej playlisty, a po więcej materiałów

319
00:12:57,168 --> 00:13:00,543
zajrzyj na naszą stronę pi-stacja.tv