fbpx

Z tego filmu dowiesz się:

  • gdzie leży Japonia,
  • jakie geozagrożenia wynikają z tego położenia,
  • jakie jest ukształtowanie powierzchni Japonii i panujący tam klimat,
  • dzięki jakim cechom charakteru Japończykom udało się przekształcić swój kraj w jedną z największych potęg gospodarczych świata,
  • jakie są najważniejsze gałęzie japońskiej gospodarki.

Podstawa programowa

Pobieranie materiałów

Licencja: cc-by-nc-sa.svg

Poniższe materiały są udostępnione na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowej (https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/deed.pl). Możesz je wykorzystywać wyłącznie jako całość, bez rozdzielania ich na indywidualne elementy składowe. Zabronione jest wycinanie, pobieranie, modyfikowanie, edytowanie i zmienianie elementów składowych (np. grafik, tekstów, dźwięków, logotypów). Licencja CC BY-NC-SA 4.0 nie obejmuje wykorzystywania elementów składowych w utworach pochodnych. Jeśli chcesz wykorzystać ten materiał w swoim niekomercyjnym projekcie, nie zapomnij wymienić jego autorów: Pi-stacja / Katalyst Education.

Transkrypcja

Kliknij na zdanie, aby przewinąć wideo do tego miejsca.

Może znasz albo i samemu potrafisz tworzyć zwierzątka z kartki papieru? Sztuka takiego składania pochodzi z Japonii i nosi nazwę origami. Ale czy wiesz, że zasady tej sztuki inspirują ludzi w wielu innych dziedzinach? Dzięki nim powstały bardziej niezawodne poduszki powietrzne, medyczny sprzęt przywracający przepływ krwi w zatkanych naczyniach krwionośnych, a nawet składane panele słoneczne dające energię okołoziemskim satelitom. W tym filmie opowiemy Ci trochę o Japonii i o tym, co napędza jej gospodarkę. Z czym kojarzy ci się Japonia? Z wymachując mieczem samurajem śliczną gejszą w tradycyjnym kimonie a może z górą Fudżi - czynnym wulkanem i zarazem najwyższym szczytem kraju? Do kultowych już japońskich produktów należy sushi, manga, anime, czy sudoku. Kraj słynie ze sportu narodowego - sumo czy sztuki układania kwiatów zwanej ikebaną. To symbole, które kojarzą się z tradycją państwa nazywanego też często Krajem Kwitnącej Wiśni. Ale dzisiejsza Japonia to przede wszystkim wysoko rozwinięta gospodarka naszpikowana nowoczesnymi technologiami. Nie było łatwo ją stworzyć w miejscu praktycznie pozbawionym dużych złóż surowców mineralnych i stale narażonym na geozagrożenia, czyli katastrofy spowodowane procesami zachodzącymi w środowisku naturalnym, takie jak trzęsienia ziemi i wybuchy wulkanów z towarzyszącymi im falami tsunami. Są one skutkiem tego, że Japonia leży na styku trzech płyt litosfery, w obrębie tak zwanego Pacyficznego Pierścienia Ognia. Zjawiska wulkaniczne i trzęsienia ziemi są tam więc niemal codziennością. Do tego dochodzi jeszcze utrudniające efektywny transport i komunikację położenie i ukształtowanie powierzchni. Spójrz na mapę. Archipelag Wysp Japońskich, tylko nieco większy od Polski, obejmuje ponad 6000 wysp! Rozciąga się wzdłuż wschodniego wybrzeża Azji, oddzielony od kontynentu Morzem Japońskim, a od wschodu otoczony wodami Oceanu Spokojnego. Leży przy tym na obszarze aż trzech stref klimatycznych: umiarkowanej podzwrotnikowej i zwrotnikowej. Klimat kraju jest dodatkowo kształtowany przez cyrkulację monsunową o której opowiadamy w innym naszym filmie. Większość jego powierzchni stanowią góry i wyżyny. Można powiedzieć, że na szczęście 98% powierzchni kraju przypada na cztery duże wyspy: Hokkaido, Honsiu, Kiusiu i Sikoku. To tam mieszka większość ludności i tam koncentruje się działalność gospodarcza. Na południu leży archipelag Riukiu składający się z licznych, małych wysepek z których największą jest Okinawa. Japonia należy dziś do najlepiej rozwiniętych gospodarek świata. To rezultat ponad 100 lat reform, dzięki którym z państwa opartego na rybołówstwie i rolnictwie przekształciła się w potęgę w zakresie przetwórstwa i zaawansowanych technologii. Po II wojnie światowej kraj skutecznie wykorzystał pomoc gospodarczą od Stanów Zjednoczonych, inwestując w rozwój infrastruktury transportowej: budowę dróg i kolei. Jednocześnie wspierano miejscowe firmy, które chciały inwestować w innowacje i badania naukowe. Efektem tych działań było między innymi otwarcie w połowie lat 60. XX wieku pierwszej linii kolejowej wysokich prędkości łączącej stolicę kraju - Tokio z Osaką. W kolejnych latach stworzono cały system szybkich kolei - Shinkansen który połączył główne wyspy Japonii. Przemysł środków transportu to tylko jedna z gałęzi przemysłu przetwórczego który odgrywa dominującą rolę w gospodarce Japonii i jest jednym z najnowocześniejszych i najwydajniejszych na świecie. Kraj rozwija między innymi produkcję wyrobów metalowych maszyn i urządzeń, czy tworzyw sztucznych i innych chemikaliów. Mimo braku złóż ropy naftowej Japonia jest na przykład jednym z wiodących przetwórców tego surowca. Obecnie wiele japońskich przedsiębiorstw działa globalnie. Inwestują, produkują i sprzedają swoje wyroby na wielką skalę na całym świecie. Przykładem jest koncern Mitsubishi którego zakłady produkują między innymi samochody, samoloty, uzbrojenie i środki chemiczne Yamaha - znana z motocykli i instrumentów muzycznych światowej klasy ale wytwarzająca również roboty przemysłowe czy znana u nas głównie z motocykli firma Kawasaki, zajmująca się także produkcją silników, helikopterów i systemów wytwarzających i magazynujących energię. Ważną rolę w japońskiej gospodarce odgrywa również przemysł zaawansowanych technologii tak zwany high-tech. Jeśli oglądasz nasze filmy, to może wiesz już czym są technopolie. Takie ośrodki łączące uniwersytety wypuszczające wysoko wykwalifikowane kadry z biznesem gotowym wyłożyć duże pieniądze na innowacyjne projekty powstają także w Japonii. To dzięki takiemu połączeniu Japonia osiągnęła sukces w takich dziedzinach jak produkcja urządzeń elektronicznych optycznych oraz wyrobów farmaceutycznych. Weźmy choćby elektronikę takich firm jak Sony, Brother, Canon czy Hitachi. Znane na całym świecie samochody firm Toyota, Nissan, Honda, czy Mazda są w czołówce innowacji, na przykład jeśli chodzi o napędy elektryczne i hybrydowe. Dzięki rozwojowi przemysłu zyskało też japońskie rolnictwo. Współcześnie zapewnia ono społeczeństwu sporą część żywności, mimo niesprzyjających warunków przyrodniczych. Terenów przydatnych rolniczo jest w kraju niewiele, ze względu na górzystość. Wszystko dzięki mechanizacji umiejętnemu stosowaniu nawozów sztucznemu nawadnianiu i uprawie odmian roślin dających wysokie plony. Podstawę rolnictwa Japonii stanowi ryż ale oprócz tego także pszenica, jęczmień i owoce cytrusowe. Ważną część gospodarki stanowi rybołówstwo które dostarcza ponad połowę ryb i owoców morza zjadanych rocznie przez Japończyków. Mimo to, pod względem produkcji żywności Japonia nie jest samowystarczalna. Blisko połowę tego, co zjada musi sprowadzać z innych krajów. Przed orzeszkiem opowiadaliśmy o japońskich innowacjach, dzięki którym ten kraj wciąż pozostaje w czołówce potęg gospodarczych świata. Zyskanie i utrzymanie takiej pozycji nie byłoby możliwe bez unikalnego systemu wartości, jaki od wieków kształtował tutejsze spoleczeństwo. Zawsze ceniono tu dyscyplinę, wytrwałość lojalność, honor i pracowitość. Japończycy są przyzwyczajeni do pokonywania trudności, jakie wynikają z tego że żyją w takim a nie innym miejscu na Ziemi. W ten sposób kształtuje się również zasady obowiązujące w pracy, gdzie duży nacisk kładzie się na pracę zespołową i wspólne dążenie do wyznaczonego celu. Ważnymi elementami są wzajemne zaufanie i szacunek, ale też wyraźna hierarchia oraz ścisłe przestrzeganie poleceń przełożonych. Wartościom tym podporządkowany jest także dobrze zorganizowany system edukacji dzięki któremu Japonia ma dziś świetnie wykształconą kadrę pracowniczą. Czas na Ciebie. Jeśli uważnie oglądasz bez trudu wymienisz trzy niesprzyjające czynniki przyrodnicze, z którymi Japonia musi sobie radzić, by rozwijać gospodarkę. Jeśli wśród twoich odpowiedzi znalazły się: wyspiarskie położenie, górzystość terenu i brak surowców mineralnych - Brawo! A może przyszła ci do głowy mała powierzchnia kraju albo liczne geozagrożenia? Też super! To może jeszcze jedno pytanie. Powiedz, co wpłynęło na szybki rozwój gospodarczy Japonii w XX wieku szczególnie po II wojnie światowej? Nasze typy to: postawienie na rodzime firmy inwestycje w edukację i badania naukowe trafne wykorzystanie środków uzyskanych od innych krajów oraz charakter Japończyków. Twoje mogą być nieco inne bo poprawnych odpowiedzi jest wiele. Japonia jest dziś jednym z najbardziej rozwiniętych gospodarczo krajów świata. Słynie z nowoczesnego rolnictwa, przetwórstwa przemysłowego oraz przemysłu high-tech. I to wszystko mimo licznych wyzwań ze strony środowiska przyrodniczego. Najważniejsze znajdziesz na planszy. Japonia swój sukces zawdzięcza ciężkiej pracy i wytrwałości mieszkańców. Tobie sukcesy w szkole zapewnią filmy na pistacja.tv Kliknij. Polub. Zasubskrybuj.

Lista wszystkich autorów

Scenariusz: Marta Grochowska-Piróg

Lektor: Weronika Brzezińska

Konsultacja: Małgorzata Załoga

Grafika podsumowania: Sumi Dynowska

Materiały: Sumi Dynowska, Magdalena Caliva

Kontrola jakości: Małgorzata Załoga

Montaż: Sumi Dynowska

Animacja: Sumi Dynowska

Opracowanie dźwięku: Aleksander Margasiński

Produkcja:

Katalyst Education

Lista materiałów wykorzystanych w filmie:

pch.vector (Licencja Freepik)
alfmaler (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
U.S. government (Domena publiczna)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
macdaddyno1 (Licencja Pixabay)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
eleven_studio (Licencja Freepik)
KHRoN (Licencja GNU Free Documentation)
Wikimedia Commons (Domena publiczna)
Edo-Tokyo Museum (Domena publiczna)
Tokyo Metropolitan Library (Domena publiczna)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
brgfx (Licencja Freepik)
flashmovie (Licencja Freepik)
freepik (Licencja Freepik)
United States Navy (Domena publiczna)
Mitsukuni Sato (Licencja CC BY 2.0)
Mitsukuni Sato (Licencja CC BY 2.0)
ChiefHira (Licencja GNU Free Documentation)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Texent (Licencja CC BY-SA 4.0)
LukaCali (Licencja CC BY-SA 4.0)
Elise240SX (Licencja CC BY-SA 4.0)
TTTNIS (Domena publiczna CC0 1.0)
Kevauto (Licencja CC BY-SA 4.0)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Natural Earth (Domena publiczna)
MODIS Aqua/NASA GIBS (Domena publiczna)
Global Volcanism Program, 2024 (Domena publiczna)
ESA (Licencja ESA)
Google Fonts (Licencja CC BY 4.0)
Worldantiques (Domena publiczna)
Brooklyn Museum (Domena publiczna)
Metropolitan Museum of Art (Domena publiczna CC0 1.0)
VulcanSphere (Licencja CC BY-SA 3.0)
visipix.com (Domena publiczna)
Akira Kurosawa (Domena publiczna)
挿花百規 (Domena publiczna)
Adi4000 (Domena publiczna)
Google Earth Studio (Licencja Google Earth)
GeekClick (Licencja Flaticon)
Freepik (Licencja Flaticon)
Connormah (Licencja GNU Free Documentation)
msidiqf (Licencja Flaticon)
Freepik (Licencja Flaticon)
Marisa no zubora meshi (Licencja Pixabay)
Marunouchi (Domena publiczna)
Paul Richter (Licencja GNU Free Documentation)
Kakidai (Licencja CC BY 4.0)
Mitsubishi (Domena publiczna)
OSX (Domena publiczna)
Maryu (Licencja GNU Free Documentation)
Kogo (Licencja GNU Free Documentation)
Courtney Witt, U.S. Air Force (Domena publiczna)
Thomas doerfer (Licencja CC BY-SA 3.0)
Morio (Licencja CC BY-SA 3.0)
Raita Futo (Licencja CC BY 2.0)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
kallerna (Licencja CC BY 4.0)
Degueulasse (Licencja CC BY-SA 3.0)
Chester Siu (Domena publiczna)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Wavebreak Media (Licencja Freepik)
Andrei Armiagov (Licencja Freepik):(Licencja Freepik)
Andrei Armiagov (Licencja Freepik)
Stockbusters (Licencja Freepik)
Eugene Gorun (Licencja Freepik)
Stockbusters (Licencja Freepik)
Dan Talson (Licencja Freepik)
doomu (Licencja Freepik)
deeanaarts (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Kurt Stüber (Licencja GNU Free Documentation)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Getty Images (Licencja Freepik)
Kabata (Licencja CC BY-SA 3.0)
Oga (Licencja CC BY-SA 3.0)
Ocdp (Licencja CC BY-SA 3.0)
Yodalica (Licencja CC BY-SA 4.0)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Dan Talson (Licencja Freepik)
Little Blue Planet (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Jose Carlos (Licencja Pexels)
Naval Historical Center Photo (Domena publiczna)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Getty Images (Licencja Freepik)
Getty Images (Licencja Freepik)
Getty Images (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Stephanie Hau (Licencja Unsplash)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
freepik (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Wellcome Images (Domena publiczna)
tenkewin (Domena publiczna)
The National Museum of Modern Art, Tokyo (Domena publiczna)
National Museums of Japan (Domena publiczna)
Library of Congress (Domena publiczna)
Tokyo’s Museum of Modern arts (Domena publiczna)
TUBS (Domena publiczna)
BaldasaridStock (Licencja Freepik)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Getty Images (Licencja Freepik)
Getty Images (Licencja Freepik)
Sony Group Corporation (Domena publiczna)
Mahdiour (Domena publiczna)
Krzysztof Masloch (Domena publiczna)
Carlosdisogra (Licencja CC BY-SA 4.0)
Ruthis.123 (Domena publiczna)
Hitachi (Domena publiczna)
Mj-bird (Licencja CC BY-SA 3.0)
Erik Mclean (Licencja Pexels)
Howardcorn33 (Domena publiczna CC0 1.0)
Toyota Motor Corporation (Domena publiczna)
Nissan Motor Corporation (Domena publiczna)
Yosoystevee (Domena publiczna)
TTTNIS (Domena publiczna)
BlackBoxGuild (Licencja Freepik)
Wydawnictwo Edukacyjne Wiking / ZPE (Licencja CC BY-SA 3.0)
Google Fonts (Licencja CC BY-SA 4.0)
Adi4000 (Domena publiczna)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Dllu (Licencja CC BY-SA 4.0)
Green (Licencja GNU Free Documentation)